Ishicilelwe okokuqala ngoLwesibili, Okthoba 19, 2010, ngo-12:10 pm ngesiJalimane ngo- www.letztercountdown.org
Ingxenye yesibili ye-Shadow Series izobhekana nezindaba ezimbili, lapho uqala ukubona, zingabonakali njengesiprofetho kakhulu. Kodwa, njengoba sizobona maduzane, lokhu kunjalo nje ekuboneni kuqala.
Udaba lokuqala oluzonikeza ukudla okwanele okucatshangwayo luyinkinga ukuthi lesi sikhathi asithinti kuphela i-Adventism kodwa umhlaba wonke wamaKristu futhi ithinta ukuphikisana okusobala emaVangelini. Ihlobene nedili lePhasika, futhi ngokubona kwami, kufanele kucaciswe ngaphambi kokuba sikwazi ukuqhubeka nokufunda amadili ngezinhlobo zawo nezifaniso zawo ngokuqhubekayo. Ulwazi olunembile kuphela lokuthi imikhosi yasentwasahlobo iye yagcwaliseka ngezinga elingakanani futhi kanjani ekufikeni kukaJesu kokuqala okungasinikeza imikhondo yokuthi kufanele sikuqonde kanjani ukugcwaliseka kwamadili asekwindla aseza. Imikhosi yasekwindla kufanele igcwaliseke ngendlela efanayo nemikhosi yasentwasahlobo ngesikhathi sokubuya kweNkosi yethu. Lokhu kwashiwo ngu-Ellen G. White kanje:
Lezi izinhlobo zagcwaliseka, hhayi kuphela mayelana nesenzakalo, kodwa mayelana nesikhathi. Ngosuku lweshumi nane lwenyanga yokuqala yamaJuda, ngalo kanye usuku nenyanga okwahlatshwa ngayo iwundlu lePhasika iminyaka engamakhulu ayishumi nanhlanu, uKristu, esedlile iPhasika nabafundi Bakhe, wamisa lowo mkhosi owawuzokhumbula ukufa Kwakhe siqu ‘njengeWundlu likaNkulunkulu elisusa isono sezwe. Ngalobo busuku wathathwa ngezandla ezimbi ukuze abethelwe futhi abulawe. Futhi njengoba isifaniso sesithungu sokuzuliswa iNkosi yethu yavuswa kwabafileyo ngosuku lwesithathu, “ulibo lwalabo abalalayo,” isibonelo sabo bonke abalungile abavusiwe, “omzimba wabo omubi” oyoguqulwa, futhi “ufane nomzimba Wayo wenkazimulo.” Ivesi 20; Filipi 3:21 . Kanjalo-ke imifuziselo ephathelene nokufika kwesibili kufanele igcwaliseke ngesikhathi esishiwo enkonzweni engokomfanekiso. {I-GC 399.3}
Ukuhunyushwa kwesiprofetho sesimanje njalo kusekelwe ekwamukeleni ukugcwaliseka komlando kwesiprofetho, ngoba umlando uyaziphinda. Uma siqonda umlando ngokunembile, sithathe isinyathelo esibalulekile ekuqondeni ikusasa, ngoba singakwazi ukufinyelela iziphetho ezifanekiselweni zazo izinhlobo zazo esezigcwalisekile kakade.
Kushicilelo lwesibili lwale ngxenye yesibili yoHlelo Lwethunzi, sizozama ukwenza ukuhlaziya imihlatshelo yemikhosi ngendlela engakaze ibonwe, maqondana nenani kanye nencazelo ye-typological. Kuze kube manje siyaqonda kuphela ukuthi yonke imihlatshelo yayikhomba kuJesu. Nakuba lokhu kuyiqiniso elingenakuphikiswa, akukaze kuphenywe (okungenani akuzange kuphumelele), ukuthi kwakubaluleke ngani izinombolo ezimisiwe zezinkunzi, amawundlu, izinqama kanye nenani leminikelo yokudla ehlobene eyayishiwo emthethweni wemikhosi. Siyazazi izincazelo zomuntu ngamunye zezinhlobo zemihlatshelo ngokwazo, kodwa hhayi ukubaluleka kwezinombolo zayo. Kuyoba khona ukukhanya okusha futhi kubafundi abakhuthele balezizifundo ezijule kakhulu ezithwele isibusiso esikhethekile kwabayi-144,000.
Ngakho-ke, kufanele siphinde sizihambise esikhathini sonyaka obalulekile ka-AD 31 futhi sifunde ngokunembile lokho amaVangeli asitshela khona ngoJesu nokuthi wayigcwalisa kanjani imikhosi yasentwasahlobo, eyayiwumfanekiso ongokwesiprofetho wokubethelwa nokuvuka Kwakhe, nokunye okwengeziwe.
Emuva eMkhosini wePhasika
Kulesi senzakalo, umshini wethu wesikhathi kufanele uhambe ibanga elide nakakhulu; kufanele siqhubekele eminyakeni engu-3500 edlule ukuze sihlonze izimpande zomkhosi wePhasika. Njengoba sazi, iPhasika lasungulwa lapho ama-Israyeli ekhululwa ebugqilini baseGibhithe. Isenzakalo okwakumelwe sikhunjulwe ngawo wonke amadili ePhasika ngemva kwalokho senzeka ngobusuku benhlupho yeshumi, lapho ingelosi yokufa ifika futhi ishaya wonke amazibulo aseGibhithe. Yilawo ma-Israyeli kuphela ayelalele iziqondiso zaphezulu zokuhlatshwa okungokosiko kwewundlu lePhasika, epende izinsika zeminyango yawo ngegazi lewundlu ngayizolo kusihlwa, asinda kulesi sifo.
Lezi zehlakalo neziyalezo zichazwe eSahlukweni 12 sikaGenesise. Ake siwafunde amanye amavesi ukuze siqonde ukuthi le miyalo yaholela kanjani emikhosini ehlukahlukene yasentwasahlobo, ukuze ekugcineni sithole amazwibela emikhosi ngohlobo lwayo kanye nesifaniso sayo. Uzobona ukuthi ezinye izingqinamba aziqondwa kahle ngendlela esikholelwa ngayo. Ngakho-ke, kufanele sisebenzise indlela ehlelekile.
Futhi i uJehova wakhuluma kuMose no-Aroni ezweni laseGibithe, wathi, Eksodusi 12:1;
Ukubaluleka kwale miyalo kuyagcizelelwa ngoba iNkosi uqobo ikhuluma ngqo noMose:
Lokhu inyanga kuzoba kuwe ukuqala kwezinyanga: iyakuba yinyanga yokuqala emnyakeni kini. ( Eksodusi 12:2 )
Igama lenyanga lalingu “hodeshi”—njengoba sifundile engxenyeni yokuqala—okusho ukuthi “inyanga” okungukuthi ucezwana lokuqala. Ngakho, uNkulunkulu wamisa ukuqala konyaka kanye nenyanga yokuqala “uNissan”. Zonke ezinye izinyanga zonyaka zazincike kulokhu, kanjalo nokuzimisela kwemikhosi yasekwindla ngenyanga yesikhombisa. Ngokuyisisekelo sichithe yonke ingxenye yokuqala Yochungechunge Lwethunzi ukuze sithole ukuqonda okulungile kwaleli gama elincane elithi “hodesh” futhi sacabangela ukuthi kunqunywe kanjani ukuqala konyaka. Kufanele siqhubeke ngokunembe kakhulu. Lokhu kungikhumbuza indlela kaMiller yokufunda ibhayibheli; wadlulela evesini elilandelayo kuphela lapho ekholelwa ukuthi uliqonda ngokugcwele leli ngaphambi kwalo.
Kuleli qophelo, ngithanda ukuphawula ukuthi inkulumo yokuqala yenyanga yokuqala esetshenziswe eBhayibhelini ayilona elithi “Nissan”. Ekuqaleni, inyanga yokuqala yayibizwa ngokuthi “u-Abibi” nguNkulunkulu ezincwadini zikaMose ( Eksodusi 13:4; 23:15; 34:18; Duteronomi 16:1 ). Igama elithi Abibi lisho “ukuvuthwa” futhi ngaleyondlela kakade libonisa ukuthi ukuzimisela kwenyanga yokuqala yamaJuda kwakuxhomeke ekuvuthweni kwesizini kwesivuno sokuqala, okuyibhali, ngoba igama lenyanga ngokwayo liyakusho.
Izwi lokugcina lokuthi unyaka uqala noma cha lincike kuNkulunkulu, owenza zonke izitshalo zivuthwe, futhi akancikanga elangeni kuphela noma ekwindla yasebusika. Ngokuphambene, inkolo yabaseGibithe yayincike ngokuphelele elangeni, futhi uNkulunkulu wachazela uMose umehluko ophawulekayo. Abantu bakaNkulunkulu kufanele bathembele kuNkulunkulu wabo, hhayi elangeni, futhi lokhu kufanele kubonakale kakade ekunqumeni kokuqala konyaka wabo.
Igama elithi “Nissan” lenyanga yokuqala laqala ukusetshenziswa uNehemiya no-Esteri ngemva kokuthunjelwa eBabiloni, lapho lathathwa khona. Okubi kakhulu ukuthi ngisho sisebenzisa elithi “Nissan” esikhundleni sika-“Abib” cishe kuphela lapho sikhuluma ngenyanga yokuqala yamaJuda, ngoba ngokwenza kanjalo sisebenzisa isisho samagama saseBabiloni hhayi amagama okuqala esiJuda, ngakho-ke siwela kalula ogibeni lwabakhulekeli benyanga abangafuni ukuvuma ukuthi ukuvunwa kwebhali kwakuyingxenye ebalulekile yezinkonzo zethunzi lethempeli lamaJuda. Ngiyazisola ngokugcina lesi sibizo ngoba zonke izincwadi ziyasisebenzisa, futhi ngifuna ukugwema ukudideka. Nokho, akumelwe sikhohlwe ukuthi ukuqaliswa kokuhlolwa kokuvunwa kwebhali kungase kubonakale kakade egameni leBhayibheli lenyanga ngokwayo!
Manje, ake sihlole imiyalo nezinhlobo zemikhosi yasentwasahlobo:
Uhlobo, Kulula Ukulikhohlwa
Khulumani kuyo yonke inhlangano yakwa-Israyeli, nithi: Ngosuku lweshumi lwaleyo nyanga bayakuzithathela yilowo nalowo iwundlungokwezindlu zawoyise, iwundlu ngendlu; (Eksodusi 12:3)
Lapha sithola okokuqala umyalo omelela uhlobo lukaKristu. Yebo, siyazi ukuthi iwundlu lifanekisela uJesu. Iwundlu lase libekwe eceleni ngosuku lweshumi lwenyanga yokuqala, kanjalo lahlukaniswa nomhlambi walo.
Kodwa yahlatshwa nini? Asiqhubeke sifunde...
Uma indlu incane kunewundlu, yena nomakhelwane wakhe oseduze nendlu yakhe mabathathe ngokwesibalo sabantu; kube yilowo nalowo ngokudla kwakhe nibale iwundlu. Iwundlu lenu liyakuba lingenasici, iduna elinomnyaka munye, nilikhiphe ezimvini noma ezimbuzini; uyakuligcina kuze kube lusuku lweshumi nane lwaleyo nyanga+ futhi yonke inhlangano yenhlangano yakwa-Israyeli kumelwe ilihlabe ebusuku. ( Eksodusi 12:4-6 )
Iwundlu (kungakhathaliseki ukuthi imvu noma iwundlu lembuzi) lalibekwa eceleni, lihlukaniswe emhlambini walo, futhi kusihlwa ngosuku lweshumi nane lwenyanga yokuqala lalihlatshwa. Yebo, siyaqonda ukuthi kufanele ingabi nasici, ngoba uJesu njengomfuziselo wayengenasici (engenasono). Futhi iwundlu leduna kuphela elingamelela ubulili obufanele beNdodana kaNkulunkulu.
Ngaba umlimi Maphakathi nendawo yokuphila kwami, futhi kuyiqiniso ukuthi useduze noNkulunkulu emaphandleni kunasedolobheni. Ingxenye enkulu yeBhayibheli uyiqonda ngokucacile kuphela uma uthintana nemvelo nezilwane. Kumelwe sihlukanise inkonyane nonina, mhlawumbe ngenxa yokuthi unina egula noma kufanele lumnyulwe. Akufanelekile futhi ukuba nenkonyane nonina ebusuku, uma ufuna ubisi olusha ekuseni, ngoba uma kungenjalo, ithole liyasenga inkomo ngaphambi kokwenza. Futhi, kuvame ukwenzeka ukuthi ithole lizihambela kude nomhlambi futhi lihlale emadlelweni ethu asendle ngoba aliyitholi indlela yokubuya, futhi liyalahleka kusihlwa lapho umhlambi sewumashele esibayeni. Kwenzekani-ke, ungacabanga kuphela uma uke wabhekana nalokhu kuqala. Nangempela aqale akhale amathole. Baklabalasa futhi bakhale ubusuku bonke, futhi kuphela lapho sebejwayele kancane kancane lezi zinqubo, ukuklabalasa nokukhala kuncipha kuze kuphele ngokuphelele. Sivame ukucinga emahlathini amahora amaningi ebumnyameni obukhulu sifuna inkonyane. Lokhu kuhlukaniswa kwethole kusasele izinsuku ezine ngaphambi “kokubulawa” kwalo kwabangela ukucindezeleka okukhulu ezilwaneni, futhi ngenxa yalokho ukuphela kudabukisa nakakhulu. Kungani lokhu kwenziwa ngale ndlela? Kwenzekani ukuze kugcwaliseke uhlobo lwalokhu kuhlukaniswa okunonya kwethole emhlambini walo othandekayo, futhi lokhu kwabonakala kanjani ngeviki lothando loMsindisi wethu?
Futhi, u-Ellen G. White usinika ikhambi... esingalithola ngokwethu ngokutadisha iBhayibheli ngokujulile. ESahlukweni 63 ku Isifiso Seminyaka, uchaza ukungena okukhazimulayo kweNkosi yethu eJerusalema. Ake sifunde lawa magama abaluleke kakhulu:
Empilweni Yakhe yasemhlabeni wayengakaze avumele ukuboniswa okunjalo. Wawubona kusengaphambili umphumela. KwakuzoMletha esiphambanweni. Kodwa kwakuyinhloso Yakhe kanjalo obala ukuziveza Yena njengoMhlengi. Wayefisa ukudonsela ukunaka emhlatshelweni owawuzothwesa umsebenzi Wakhe emhlabeni owile. Kwathi abantu bebuthene eJerusalema ukugubha iPhasika. Yena, iWundlu elingokomfanekiso, ngesenzo sokuzithandela wazihlukanisa njengomnikelo. Bekungadingeka ukuba ibandla Lakhe kuzo zonke izinkathi ezilandelayo lenze ukufa Kwakhe ngenxa yezono zomhlaba kube isihloko sokucatshangelwa okujulile nokufunda. Wonke amaqiniso ahlobene nayo kufanele aqinisekiswe ngaphandle kokungabaza. Kwakudingeka-ke ukuthi amehlo abo bonke abantu manje aqondiswe Kuye; izehlakalo ezandulela umhlatshelo Wakhe omkhulu kumele zibe njengezokudonsela ukunaka emhlatshelweni ngokwawo. Ngemva komboniso onjengalowo wokuthamela ukungena Kwakhe eJerusalema, wonke amehlo ayezolandela intuthuko Yakhe esheshayo kuze kufike esigcawini sokugcina. {I-DA 571.2}
Iwundlu elikhalayo elihlukaniswe nonina nomhlambi walo, lalimelela uJesu, owazehlukanisa nabantu bakhe njengomnikelo. Okwenzeka—njengesenzo sonya lwezilwane ngokombono wabanye—empeleni kuwumfanekiso weNkosi yethu eyahlupheka ngenxa yethu. Ukuhlupheka Kwakhe nezinyembezi Zakhe kwase kuqalile kakade ngosuku lapho ngokusobala engena eJerusalema ngokunqoba. Kodwa kunokuba ajabule, wakhala izinyembezi ngenxa yalaba bantu ababezobulala uMsindisi wabo. Isithombe esihle, futhi uma amaJuda ayezihlole kangcono izinhlobo zemikhosi yawo, khona-ke ayeyoqonda ukuthi kungani ezinsukwini ezine ngaphambi kwePhasika iwundlu elincane kakade lalikhalela umhlambi walo kabuhlungu emizini yawo. Ngethemba, lokho ngeke kwenzeke nakithi, ngoba imikhosi yokuwa iyimifanekiso engakenziwa, futhi kusafanele ifundwe.
Encwadini yethu yokuphawula kweBhayibheli ku-Eksodusi 12:3, akukho ncazelo yokuthi hlobo luni noma isifaniso esasingagcwaliseka lapha. Kuyavezwa nje ukuthi amalungiselelo ePhasika kufanele aqale ezinsukwini ezine ngaphambili.
Ngesizathu esihle, izazi zethu zama-Adventist azikhulumi ngakho—ngoba sinenye inkinga. Futhi futhi, no-Ellen G. White, okhona ngokusobala ayikwazi ukubala izinsuku.
Ake sikucabangisise. Manje siyazi kusukela engxenyeni yokuqala yochungechunge lweShadow, ukuthi uJesu wafa ngempela ngoMeyi 25, AD 31, ngoLwesihlanu. Ngokusobala lona kwakunguNissan 14, ngoba iPhasika njalo liba ngosuku lwe-14 lwenyanga yokuqala. Asibale siye emuva. Uma uLwesihlanu bekuwusuku lwe-14, kusho ukuthi uLwesine lwalungolwe-13, uLwesithathu luyi-12, uLwesibili lwe-11 kanye no-Nissan 10 UMsombuluko wesonto lokubethelwa, May 21, AD 31.
Ini? UMsombuluko? Kodwa kwakungesikho yini ukungena eJerusalema ngosuku lokuqala lwesonto, ngeSonto!? Yebo, futhi lokhu kuqinisekiswa ngu-Ellen G. White ekuqaleni kwesahluko esifanayo ku Isifiso Seminyaka (ikhasi 569) esigabeni sesithathu:
Bekuyi ngosuku lokuqala lweviki ukuthi uKristu wangena eJerusalema ngokunqoba. {I-DA 569.3}
Cha, hhayi futhi! Okokuqala, u-Ellen G. White uthi uJesu wangena eJerusalema ngeSonto futhi ngesikhathi esifanayo uthi ungumfanekiso wokuhlukaniswa kwewundlu lePhasika emhlambini ngosuku lwe-10 lwenyanga ngokuka-Eksodusi 12:3. Futhi lolu suku lwe-10 lwaluyi- UMsombuluko!
Niyaqonda bazalwane ukuthi kungani izifundiswa zakithi zithule singezwa izintshumayelo noma izifundo ngalezi zindaba? Kodwa uyabona futhi, ukuthi sizifunda kanjani izincwadi ezinjalo zika-Ellen G. White? Siyayifunda, kodwa asiyicabangi futhi sivivinya izinto. Kodwa-ke, usho ngokucacile esicaphuni esedlule:
Bekungadingeka ukuba ibandla Lakhe kuzo zonke izinkathi ezilandelayo lenze ukufa Kwakhe ngenxa yezono zomhlaba kube isihloko sokucatshangelwa okujulile nokufunda. Wonke amaqiniso ahlobene nayo kufanele aqinisekiswe ngaphandle kokungabaza. {I-DA 571.2}
Kufanele sifunde konke kanjalo ukuthi akusekho ukungabaza noma ukungahambisani, ikakhulukazi mayelana nezehlakalo zokugcwaliseka kukaJesu kwemikhosi yasentwasahlobo, ngoba konke kumayelana nomhlatshelo Wakhe wesintu kanye nokuphila kwethu okuphakade okuzayo.
Ngakho-ke, kusobala ukuthi sithole ukuphikisana okukhulu ephuzwini lezinye izitatimende zoMoya Wesiprofetho. Kodwa linda, okwamanje, lowo kwakungu-Ellen G. White nje! Uma sihlola izenzakalo zezinsuku zokuhlupheka kukaJesu, ngisho neBhayibheli liyahlaselwa. Futhi ngempela, iBhayibheli lingena ngaphansi komlilo onzima kangangokuthi wonke umhlaba wamaKrestu unenkinga. Ngifuna ukukutshela kusengaphambili, nokho, ukuthi ikhambi langempela lenkinga yokungahambisani kwePhasika lamaVangeli, kanye nezenzakalo kulelo sonto mayelana noJesu, kuzophinde kuxazulule inkinga ka-Ellen G. White kanye nosuku lweshumi.
IWundlu lePhasika
Iwundlu lePhasika ngokwalo ngokusobala uhlobo olubaluleke kakhulu lukaKristu, okwase kuqashelwa umphostoli uPawulu kakade:
Khiphani imvubelo endala, ukuze nibe yinhlama entsha, njengalokhu ningabangenamvubelo. Ngoba ngisho noKristu iphasika lethu wanikelwa ngenxa yethu: (1 Korinte 5:7)
Manje, ngicela uzifundele wonke umbiko weziyalezo zika-Eksodusi 12 mayelana nendlela yokuphatha iwundlu lePhasika. Kufanele kube"qhubeka” (ephila) “kuze kube lusuku lweshumi nane lwaleyo nyanga; inhlangano yonke yenhlangano yakwa-Israyeli iyakulihlaba kusihlwa. ( Eksodusi 12:6 )
Bayakuthatha igazi, balibhece ezinsikeni zombili zomnyango naphezu komnyango wezindlu abayakulidlela kuzo. Bayakuyidla inyama ngalobo busuku, yosiwe ngomlilo, nesinkwa esingenamvubelo; bayakuyidla kanye nemifino ebabayo. ( Eksodusi 12:7-8 )
UKristu uyiWundlu lethu lePhasika. Noma ubani omamukele njengoMsindisi wakhe siqu, futhi ngaleyondlela, ngomqondo ongokomfanekiso, washaya izinsika zomnyango (inhliziyo yakhe) ngegazi laKhe, uyodluliswa yingelosi yokufa futhi aphile phakade.
Iwundlu lePhasika lalizohlatshwa ngaluphi usuku? Sicela ufunde umbhalo ngokucophelela! Ngokunokwenzeka, unombono ofanayo nowalo lonke eLobukholwa—ngosuku lwe-14, ngoba u-Eksodusi 12:6 uthi “liyobulawa kusihlwa kosuku lwe-14.” Ngenxa yokuthi siyazi ukuthi usuku lwamaJuda luqala ekushoneni kwelanga, siphetha ngokuqiniseka ukuthi iwundlu lePhasika lalidliwa kusihlwa ngosuku lwe-15 (ekuqaleni kosuku). Masikhumbule lokhu: izwe lonke lamaKristu liyaqonda ukuthi iwundlu lePhasika lalihlatshwa ntambama ngoNissan 14 futhi lalidliwa kusihlwa (ngoNissan 15 wamaJuda).
Omunye umbhalo oqinisekisa ngokusobala lo mbono:
Basuka eRamesesi ngenyanga yokuqala; ngosuku lweshumi nanhlanu lwenyanga yokuqala; ngakusasa emva kwePhasika abantwana bakwa-Israyeli baphuma ngesandla esiphakemeyo emehlweni abo bonke abaseGibhithe. AbaseGibithe bembela onke amazibulo abo uJehova awabulalayo phakathi kwabo; uJehova wenza izahlulelo naphezu kwawonkulunkulu bawo. ( Numeri 33:3-4 )
Isinkwa Esingenamvubelo
Olunye uhlobo noma elinye ilungiselelo lomkhosi idili lezinsuku eziyisikhombisa lesinkwa esingenamvubelo. Usuku lokuqala lomkhosi wesinkwa esingenamvubelo, usuku lwangemva kwePhasika, uNissan 15, kanye nosuku lokugcina lomkhosi (uNissan 21) kwamenyezelwa njengezinsuku zemikhosi zokuphumula (amasabatha). Amasabatha emikhosi ngizowamaka ngezinombolo ukuze nibone ukuthi maningi kangakanani futhi ahlobana nemiphi imicimbi. Ngizokhetha izinombolo zemikhosi yesabatha ngokulandelana kwazo ngokulandelana kwedili.
Futhi ku usuku lweshumi nanhlanu lwenyanga efanayo kungumkhosi wesinkwa esingenamvubelo kuJehova; izinsuku eziyisikhombisa niyakudla isinkwa esingenamvubelo. Ngosuku lokuqala (1) niyakuba nomhlangano ongcwele, ningenzi msebenzi wakukhonza. Niyakunikela ngomnikelo womlilo kuJehova izinsuku eziyisikhombisa; ngosuku lwesikhombisa (2) kuyakuba ngumhlangano ongcwele; ningenzi msebenzi wakukhonza. ( Levitikusi 23:6-8 )
Kufanele kube yisikhumbuzo saphakade sesinkwa esingenamvubelo abantwana bakwa-Israyeli okwakufanele basilungise ngenxa yokushesha ukuphuma kwabo eGibhithe.
Izinsuku eziyisikhombisa niyakudla isinkwa esingenamvubelo; ngosuku lokuqala niyakukhipha imvubelo ezindlini zenu; ngokuba yilowo nalowo odla isinkwa esivutshelweyo kusukela osukwini lokuqala kuze kube lusuku lwesikhombisa, lowo muntu uyakunqunywa kwa-Israyeli. Futhi ngosuku lokuqala (1) kuyakuba khona umhlangano ongcwele, ngosuku lwesikhombisa (2) kuyakuba khona umhlangano ongcwele kini; akuyikwenziwa msebenzi kuzo, kuphela lokho amelwe ukukudla yilowo nalowo, kwenziwe kini kuphela. Niyakugcina umkhosi wesinkwa esingenamvubelo; ngokuba ngalona lolo suku ngikhiphe amabutho enu ezweni laseGibithe; ngalokho anogcina lolu suku ezizukulwaneni zenu kube yisimiso esiphakade. Ngenyanga yokuqala ngosuku lweshumi nane lwenyanga kusihlwa niyakudla isinkwa esingenamvubelo kuze kube usuku lwamashumi amabili nanye lwenyanga ngakusihlwa. Izinsuku eziyisikhombisa akuyikufunyanwa mvubelo ezindlini zenu, ngokuba bonke abadla okuvutshelweyo bayakunqunywa ebandleni lakwa-Israyeli, noma engowezizwe, noma engowokuzalwa ezweni. Ningadli lutho oluvutshelweyo; kuzo zonke izindlu zenu niyakudla isinkwa esingenamvubelo. ( Eksodusi 12:15-20 )
UNkulunkulu wayefuna ukukhombisa ngalokhu ukuthi sasingeke sibe nesikhathi sokulinda kuze kube inhlama ibile. Futhi ukhuluma ngesono, esifanekiselwa imvubelo. Ukuphuma eGibhithe kufanekisela ukuphuma kwethu eGibhithe elingokomoya, uma samukela umhlatshelo kaJesu. Uyoxosha yonke “imvubelo” ezimpilweni zethu. Lokhu akubandakanyi isono kuphela kodwa nazo zonke izimfundiso zamanga zabafundisi bamanga abasivimbela ekukhulekeleni iNkosi yethu “ngeqiniso”:
Khona-ke baqonda ukuthi wayebatshele ukuthi bangaxwaya imvubelo yesinkwa, kodwa isifundiso sabaFarisi labaSadusi. (Mathewu 16: 12)
UNkulunkulu unguMoya: abakhuleka kuye bafanele ukukhuleka ngomoya futhi eqinisweni. (UJohn 4: 24)
Isithungu Solibo
Ngosuku olungemva kwesabatha lokuqala lomkhosi (1), usuku lokuqala lomkhosi wesinkwa esingenamvubelo, uNissan 15, kufanele lwenziwe njengesiko elikhethekile:
Khuluma nabantwana bakwa-Israyeli, futhi uthi kubo: “Nxa ningene ezweni engininika lona, nivune isivuno salo, niyakuletha ezweni isithungu solibo ekuvuneni kwenu kumpristi: yena asizulise isithungu phambi kukaJehova ukuba samukelwe ngenxa yenu; ngakusasa emva kwesabatha (1) umpristi awuzulise. Ngalolo suku enizulisa ngalo isithungu, niyakunikela ngewundlu elingenasici, elinomnyaka munye, libe ngumnikelo wokushiswa kuJehova. ( Levitikusi 23:10-12 )
Lokhu kwakungoNissan 16 futhi wafanekisela ukuvuka kukaJesu ngosuku lokuqala lwesonto. Wayeyisithelo sokuqala sabo bonke abaVukile:
Kodwa manje uKristu uvusiwe kwabafileyo, futhi waba ulibo kwabaleleyo. Ngoba njengoba ukufa kweza ngomuntu, futhi ngomuntu ukuvuka kwabafileyo kweza. Ngokuba njengalokhu ku-Adamu bonke bayafa, ngokunjalo kuKristu bonke bayakwenziwa baphile. Kodwa yilowo nalowo ngohlelo lwakhe: UKristu the ulibo; ngasemuva abangabakaKristu ekufikeni kwakhe. ( 1 Korinte 15:20-23 )
AmaSabatha ka-Omeri nePhentekoste
Okukhohlweka kalula futhi okuvame ukunganakwa ngamasabatha ayisikhombisa emikhosi okwakumelwe abalwe kuze kufike iPhentekoste futhi okwakumelwe agcinwe ngezikhathi eziqondile zezinsuku eziyisikhombisa zangempela.
Futhi niyakubalela kini ukusuka kusasa emva kwesabatha (1), kusukela osukwini enaletha ngalo isithungu somnikelo wokuzuliswa; Isikhombisa amasabatha ziyakuphelela: kuze kube kusasa emva kwesabatha lesikhombisa (3, 4, 5, 6, 7, 8, 9) niyakubala izinsuku ezingamashumi ayisihlanu; ninikele ngomnikelo omusha wempuphu kuJehova. ( Levitikusi 23:15-16 )
AmaJuda angamaKaraite abiza lawa ngokuthi amasabatha akwa-Omer. Engxenyeni yesithathu, ngizonikeza uhlu oluqondile lwalawa masabatha amaningi emikhosi futhi ngiwabeke ngokulandelana kwawo. Kule ngxenye yesibili yochungechunge Lwethunzi, kubalulekile nje ukuqonda ukuthi zingaki izinhlobo nezinto zedili ezazikhona nhlobo.
IPhentekoste lafika ngakusasa kwesabatha lika-Omeri lokugcina (7 × 7 + 1), usuku lwama-50 ngemva kosuku lokuqala lomkhosi wesinkwa esingenamvubelo, futhi lomkhosi wabuye wamenyezelwa njengesabatha lomkhosi:
Niyakumemezela ngalona lolo suku ukuba kwenzeke umhlangano ongcwele (10) ningenzi msebenzi wakukhonzakuyakuba yisimiso esiphakade ezindlini zenu zonke ezizukulwaneni zenu. ( Levitikusi 23:21 )
Kusobala impela ukuthi umkhosi wePhentekoste wawungumfanekiso wokuthululwa kukaMoya oNgcwele emvuleni yokuqala, nokuthi amasabatha ka-Omeri afanekisela isikhathi sokulinda kuze kube yileso sikhathi.
Uma sengeza umkhosi wePhasika kanye nokuzuliswa kwesithungu solibo, okungazange kumenyezelwe ngokuqondile ukuthi ngamaSabatha omkhosi, kumasabatha ayishumi emikhosi yasentwasahlobo, sithola okuvame ukuvela. inombolo 12 yeSivumelwano futhi. Ngalesi sikhathi, leli nani lihlobana ngokucacile neSivumelwano Esisha uJesu ayezosimisa ngegazi Lakhe.
Ake sibuyele manje kule nkinga engiyimemezele. Sesivele siyaqonda ukuthi yimiphi imikhosi eyayiyingxenye yemikhosi yasentwasahlobo: iPhasika, umkhosi wesinkwa esingenamvubelo, umnikelo wezithungu ezizuliswayo wolibo, amasabatha e-Omeri, nePhentekoste. Siqonda kahle—ngakho siyakholwa, okungenani—ukuthi leyo mikhosi eyifanekiselo, eyimifanekiso yokuphuma eGibhithe, igcwaliseke kanjani ngokuphelele emfanekisweni wayo, ukuhlupheka kukaKristu, ukuvuka Kwakhe, isikhathi sokulinda sikaMoya oNgcwele, kanye nokuthululwa kukaMoya oNgcwele ngePhentekoste. Khona-ke ngokuqinisekile bekungeke kube nzima ngathi ukwenza ishadi lezinsuku ezibaluleke kakhulu zonyaka ka-AD 31, lapho sibonisa khona kukholamu eyodwa izenzakalo eziphathelene nokufa kukaJesu njengoba iBhayibheli likuchaza, futhi kwenye ikholomu, izici ezihlobene namadili asentwasahlobo. Singalindela ukuthi amakholomu womabili avumelane ngokuphelele, ngoba uhlobo kufanele lufane nomfuziselo walo.
Ngakho, kufanele siphinde sibuyele esiphambanweni, May 25, AD 31...
Imini nobusuku kanye nokudideka okuningi
Ngingathanda ukukujwayelanisa neshadi eliyisisekelo esilithola ku-Adventist Bible Commentary yethu. Ngayakha kabusha ukuze ngikwazi ukuyihumushela ezilimini ezihlukene, ukuze ngikusize kulezi zihloko isinyathelo ngesinyathelo endleleni efanele, ekuqondeni kahle ukulandelana kwezenzakalo ezinsukwini zothando lweNkosi yethu.
Kudingeka sihlukanise phakathi kwezinhlelo zamakhalenda ezehlukene nokuthi isiqalo sosuku sasichazwa kanjani emasikweni ahlukahlukene. Yinye into eqinisekile, usuku luhlanganisa ubusuku nemini noma imini nobusuku. Futhi lapha, sithola umehluko osetshenziswa amaqembu amaningi ukweseka imfundiso yeSabatha lenyanga. AmaJuda abona ukuqala kosuku kusihlwa ekushoneni kwelanga. Lena yindlela abaye bayiqonda ngayo indaba yendalo eseBhayibhelini izinkulungwane zeminyaka, kanjalo nathi kuyi-Adventism, kwaze kwaba yilapho uLaura Lee Jones, umsunguli “wamanga eSabatha lenyanga”, nomfundi wakhe uSascha Stasch eJalimane “bangena ezimpilweni zethu”. Kodwa okuningi ngalokho kamuva.
Thina ezweni lethu “lesimanje” siqeqeshwe ngopapa ukuze siqonde phakathi kwamabili njengokuqala kosuku. Kithina, kunzima “ukucabanga” sisebenzisa ezinye iziqalo zosuku ngoba safundiswa ngale ndlela kusukela ebuntwaneni bethu. Umdwebo oyisisekelo ongezansi ubonisa lezi ziqalo zezinsuku ezimbili ezihlukene, futhi amagama achazayo ezinsuku kusukela ekupheleni kweVeki Lokushisekela abekwe lapho, njengoba sikuqonda. Igama elithi “M” lisho phakathi kwamabili (ukuqala kwethu “kweRoma” kosuku) kanti elithi “S” limelela ukushona kwelanga (ukuqala kosuku kwamaJuda).

Izinsuku zamaJuda zenyanga yokuqala ziqanjwa ngoNissan 13 kuya ku-17 futhi izinsuku zethu zesonto ngamagama esiwaziyo. Manje ngizokwelula kancane kancane lo mdwebo oyisisekelo, ukuze ngikunikeze ukuqonda ngezinkinga okufanele sizixazulule.
Siyazi kusukela engxenyeni yokuqala ukuthi uJesu wafa esiphambanweni ngoLwesihlanu, May 25, AD 31 ngehora lesishagalolunye okuyihora lesithathu ntambama esikhathini sethu. Ake sengeze lokhu:

Manje siphawula izehlakalo zezinsuku zothando njengoba zichazwa ngamaVangeli amane. Isenzakalo ngasinye sanikezwa inombolo ethathwe etafuleni elisekhasini 201 le- English Bible Commentary, uMqulu 5. Lezi zinombolo zibhekisela emavesini eBhayibheli ahlobene namaVangeli amane, asitshela ukuthi isenzakalo senzeka nini ngempela phakathi Nesonto Lokushisekela. Lokhu kwenziwa njengosizo lwezifundo zakho.
| I-N ° | Indawo | Mathewu | Mark | Luka | John |
|---|---|---|---|---|---|
| 149 | Ukulungiselela iPhasika | 26: 17-19 | 14: 12-16 | 22: 7-13 | |
| 150 | Umkhosi wePhasika | 26:20 | 14: 17-18 | 22: 14-16 | |
| 151 | Ukugeza Izinyawo | 22: 24-30 | 13: 1-20 | ||
| 152 | Isidlo seNkosi | 26: 26-29 | 14: 22-25 | 22: 17-20 | |
| 153 | Kwambulwa Imbuka | 26: 21-25 | 14: 18-21 | 22: 21-23 | 13: 21-30 |
| 169 | Ukubethelwa esiphambanweni | 27: 31-56 | 15: 20-41 | 23: 26-49 | 19: 17-37 |
| 170 | Ukungcwatshwa | 27: 57-61 | 15: 42-47 | 23: 50-56 | 19: 38-42 |
| 172 | Uvuko | 28: 1-15 | 16: 1-11 | 24: 1-12 | 20: 1-18 |
Nali itafula lezehlakalo ngokombono kaJesu nabafundi Bakhe, njengoba nje amaVangeli asitshela:

Kuze kube manje, yonke into isaqondakala futhi ilungile, kodwa lelithebula lenezelwa eNcwadini yethu YeBhayibheli Ephawulayo ukuze kuboniswe, ngendlela eqotho ngokuphelele, inkinga ephakamayo lapho umuntu ezama ukuvumelanisa lezi zenzakalo nokulandelana komkhosi wePhasika wamaJuda, empeleni okuwuhlobo lwazo zonke lezi zenzakalo eziphathelene nokubethelwa nokuvuka kukaJesu.
Inkinga Engaxazululiwe Yabo Bonke UbuKristu
I-Bible Commentary ibonisa ohlwini oluphezulu inkambo yomkhosi wePhasika, njengoba nje ubuKristu bucabanga kanjalo. Futhi maduze nje, sizobona ukungezwani phakathi kohlobo nesifaniso. Eshadini elilandelayo, inkambo yalo mkhosi ibonakala ngendlela cishe wonke amaKristu akholelwa ngayo ukuthi umkhosi wePhasika ovamile wawugcinwa:

Ngokusobala, wonke amaKristu ayavumelana ngalokhu—futhi sizobona maduze ukuthi lokhu kuyiphutha—ukuthi ukufa kukaJesu esiphambanweni kanye nokuhlatshwa kwewundlu lePhasika kwenzeka ngesikhathi esifanayo, futhi ngaleyo ndlela kwakuyobe kuhlangatshezwane nomfanekiso nesifaniso. Masikhumbule ukuthi bekuyini uhlobo:
Iwundlu lenu liyakuba elingenasici, iduna elinomnyaka munye, nilikhiphe ezimvini noma ezimbuzini, niligcine kuze kube lusuku lweshumi nane lwaleyo nyanga, ibandla lonke lenhlangano yakwa-Israyeli lilihlabe kusihlwa. Bayakuthatha igazi, balibhece ezinsikeni zombili zomnyango naphezu komnyango wezindlu abayakulidlela kuzo. ( Eksodusi 12:5-7 )
Sonke siyavuma ukuthi uJesu uyiWundlu lePhasika langempela! Akukho kungabaza. Pho inkinga ikuphi?
Inkinga Enkulu
Ithebula elingenhla lifana ncamashi neliboniswe ku-Adventist Bible Commentary yethu. Lanyatheliswa ukuze libonise ukungqubuzana okukhulu phakathi kwamaVangeli amathathu okuqala (amaVangeli) kanye neVangeli likaJohane. AmaVangeli amathathu okuqala abika lokhu okulandelayo:
Manje i ngosuku lokuqala lomkhosi wesinkwa esingenamvubelo abafundi beza kuJesu, bathi kuye: Uthanda ukuthi sikulungisele ngaphi ukuthi udle iphasika? Wathi: “Hambani niye emzini kumuntu othize, nithi kuye: 'Uthi uMfundisi: Isikhathi sami siseduze; ngizakwenza iphasika kwakho kanye labafundi bami. Abafundi benza njengokusho kukaJesu; basebelungisa iphasika. Kwathi sekuhlwile, wahlala phansi nabayishumi nambili. ( Mathewu 26:17-20 )
Futhi i ngosuku lokuqala lwesinkwa esingenamvubelo, lapho behlaba iphasika, abafundi bakhe bathi kuye: Uthanda ukuthi siye ngaphi ukulungisela ukuthi udle iphasika? ( Marku 14:12 )
Kwabe sekufika ngosuku lwesinkwa esingenamvubelo, lapho kumelwe kuhlatshwe khona iphasika. Wathuma oPetru noJohane, wathi: “Hambani nisilungisele iphasika, ukuze sidle. ( Luka 22:7 )
Ngokwala maVangeli amathathu, uJesu uyala abafundi Bakhe ukuba bahlabele imvu yePhasika yena nabafundi Bakhe ngosuku olufanayo lapho wonke amaJuda ebulala amawundlu awo ePhasika. Ngakho, uJesu wadla ngempela Iwundlu lePhasika nabafundi ngosuku olufanayo lapho wonke amanye amaJuda edla amawundlu awo ePhasika, futhi lokho kwakungoLwesine kusihlwa, ukuqala kwamaJuda kokubethelwa ngoLwesihlanu. Lapha sibhekene nokungqubuzana okusobala ekuqondeni kwethu ukuthi ukufa kukaJesu esiphambanweni kwakuwumfuziselo wewundlu lePhasika, ngoba abafundi babelungisa iwundlu lePhasika ngobusuku bangaphambi kokubethelwa kukaJesu. Uma uzindla ngalokhu, uzongena ngokushesha e-skid. Futhi awuwedwa!
I-Adventist Bible Commentary yethu iyaqhubeka ivuma ukuthi lena inkinga ekhona kulo lonke eLobukholwa futhi iye yadala ukudideka okuthile, nokuthi amaVangeli Ayisinothi ngokusobala aphikisana neVangeli likaJohane:
Basebemsusa uJesu kuKayafase bamusa endlini yokwahlulela; futhi bona abazange bangene endlini yokwahlulela, funa bangcoliswe; kodwa ukuze bakwazi idla iphasika. (UJohn 18: 28)
Kwathi uPilatu ezwa lelo zwi, wamkhiphela ngaphandle uJesu, wahlala esihlalweni sokwahlulela endaweni ethiwa iNdawo Egandayiwe, kodwa ngesiHeberu iGabatha. Futhi kwaba ukulungiswa kwephasika, sekungaba lihola lesithupha: wasesithi kumaJuda: Khangelani iNkosi yenu! ( Johane 19:13-14 )
Yeka ukuphikisana okusobala kwamaVangeli amathathu okuqala! UJesu lapho udla nabafundi bakhe iwundlu lePhasika ngobusuku bangaphambi kokubethelwa kwakhe futhi amanye amaJuda alidla ngemva kokubethelwa kwakhe! Kungenzeka kanjani konke lokhu?
Okuwukuphela kwento esingayibona ngokucacile kuJohane ukuthi UJesu wafa ngosuku lokulungiselela futhi lokhu ngokungangabazeki kuwuLwesihlanu.
Ngakho-ke amaJuda, ngoba kwakunjalo ukulungiswa, ukuze imizimba ingahlali esiphambanweni ngosuku lwesabatha, (ngoba lolosuku lwesabatha lwalulusuku olukhulu,) wancenga uPilatu ukuthi imilenze yabo yephulwe, basuswe. ( Johane 19:31 )
Ngakho bambeka lapho uJesu ngenxa yakhe usuku lwamaJuda lokulungiselela; ngoba ithuna laliseduze. ( Johane 19:42 )
Sicela, sihlale sikukhumbula lokhu. Lokhu kuqinisekiswe ngokucacile. Noma ubani ofuna ukususa lokhu kufanele abekezelele ukusolwa kwakhe ngokuthi ukhuluma kabi ngeBhayibheli.
Kodwa manje sekuxubene nakakhulu! Ngoba, iwundlu lePhasika lalihlatshelwa ethempelini kuphela futhi kwakunqunyelwe isikhathi esiqondile salo. Lokhu kwakuntambama ngaphambi kokuba iwundlu lidliwe ngemva kokushona kwelanga. Abafundi kwadingeka banamathele kukho. NgokweMishna ( IHubo 5:1 ) kwakunomthetho okhethekile uma ukuhlatshwa kweWundlu lePhasika kwakungoLwesihlanu (usuku lokulungiselela). Lo mthetho kufanele usenze sibe nekhanda elibuhlungu uma sikholelwa ukuthi ukufa kukaJesu esiphambanweni kwenzeka ngehora lesishagalolunye ngoLwesihlanu njengosuku lukaJesu. isifaniso se umhlatshelo wansuku zonke , ngoba ifundeka ukuthi uma usuku lwangaphambi kwePhasika lungosuku olungaphambi kweSabatha (uLwesihlanu), umhlatshelo wansuku zonke kwakumelwe uhlatshwe phakathi kuka-12:30 ekuseni no-1:30 ntambama hhayi ngehora lesishiyagalolunye!
Ukudideka okuningi futhi siyazi ukuthi ubani ubaba wakho konke ukudideka: uSathane!
Inselele
“Izazi” zethu ze-BRI nababhali be-Seventh-day Adventist Bible Commentary okungenani baye bayibona inkinga, futhi kuNothi 1 lamanothi engeziwe eSahluko 26 sikaMathewu, kuMqulu 5 emakhasini 532-537 oshicilelo lwesiNgisi, singafunda ukuthi bonke ochwepheshe kulo lonke eLobukholwa bafuna isisombululo. Abazi nje ukuthi bangakuchaza kanjani lokhu kungqubuzana okubonakala phakathi kwamaVangeli. Lokhu-ke kuyajabulisa isitha semiphefumulo nabagcini beSabatha benyanga, abasinikeza isixazululo sabo sengathi basiphonsa intambo yokuphila. Baze basiphonsele inselelo ngesineke kwenye yamawebhusayithi abo anethrafikhi ephezulu enamakhulu ezinkulungwane zabalandeli ababuthwe ikakhulukazi kuma-Adventist akudala (WorldsLastChance), ethembisa isigidi samaRandi kulowo ongafakazela ngeBhayibheli ukuthi amaJuda ayegcina iSabatha losuku lwesikhombisa ngolunye usuku ngaphandle kwamaSabatha awo enyanga. Angazi, bangane abathandekayo, ukuthi nikubona kanjani lokhu, kodwa mina enkonzweni yami encane yomuntu oyedwa anginayo imali eyanele yokunikeza imivuzo efanayo. Yilabo kuphela abangenakho ukuzwela kobuKristu, abangezwa ukuthi isitha silandela ngokusobala amawebhusayithi anjalo. Yebo, bathola incazelo yeSabatha yenyanga ngenkinga yamaPhasika amabili evela ku-“Grace Amadon” futhi evela ezweni elingaphansi, kodwa ikhambi langempela lamane “langanakwa” futhi ngenxa yokuntuleka kwesifundo seBhayibheli.
Yebo, ama-Israyeli ayenekhalenda eligxile enkathini yenyanga, futhi imikhosi yawo yemikhosi yayisekelwe kuleli khalenda. Lokhu bekunenjongo eqondile. Siyazi kwabaseKolose 2:16-17, ukuthi amasabatha emikhosi ashiwo lapho ayemane nje “isithunzi sezinto ezizayo”. Wathini umphostoli uPawulu ngalokho? Ugcizelela lapho ukuthi amasabatha emikhosi ahlobene nenyanga (amasabatha ethunzi) akufanele adidaniswe neSabatha losuku lwesikhombisa, ngoba uma kungenjalo umthetho wesine wawuyobethelwa esiphambanweni noJesu, futhi ngisho nabagcini beSabatha lenyanga babengeke babe nezimpikiswano ezengeziwe ngamaSabatha abo enyanga, futhi sasingase siyeke ukuligcina ngokuphelele iSabatha. Nokho, abakwazi ukuchaza ukuthi kungani uPawulu engaqondile ethi amasabatha enyanga anjalo ithunzi, noma iziprofetho, zezinto ezizayo. Bavele bashaye indiva lesi sibonakaliso esiyisiprofetho esibaluleke kakhulu esivela kumphostoli, kanye nezinkinga ezibangela bona.
Ngakho, yayiyini injongo yamasabatha enyanga nemikhosi? Lapho siqonda ngokwengeziwe ngemikhosi yamaJuda, yilapho sizobona ngokwengeziwe ukuthi yayiyini injongo yayo yonke le mikhosi, yonke eyayincike enyangeni. Kufanele—njengoba umphostoli eqhubeka—bafanekisele “umzimba kaKristu” noma baprofethe izehlakalo ezizungeza isu likaKristu lokusindisa isintu. Kwakukhona ukugcwaliseka okuthile kwalawa “masabatha ethunzi” emikhosini yasentwasahlobo ekufikeni kokuqala kukaJesu. Lokhu kufanele kuboniswe ngokushesha ngendlela ecacile, eqhubekayo, futhi engenakuphikiswa. Nokho, amanye amadili awakagcwaliseka, futhi lawo ayoba yingxenye yezinkinga eziyinkimbinkimbi zengxenye yesithathu.
Imizamo yokuchaza
Uma sibuyela kodokotela bamaSabatha, izazi zemfundiso yenkolo, nezazi ezasinika uhlaka olubanzi lwenkinga yamaPhasika amabili kuyi- Bible Commentary, sithola izibonelo ezine ezichazayo ezisetshenziswa kweLobukholwa, ezizama ukuchaza ukungqubuzana okusobala okusemaVangelini:
1. Esinye isibonelo sithi isidlo sePhasika, okwakuyisidlo sikaJesu sokugcina nabafundi bakhe, yahlelwa nguJesu njengePhasika “eliphambili” lomkhosi. Ngokwale ncazelo, uNissan 14 wawuyoba uLwesihlanu futhi iPhasika elashiwo uJohane laliyoba eleqiniso. Impikiswano ephikisayo iwukuthi ngokuhlaziywa ngokucophelela kokusetshenziswa kwamagama ababhali bamaVangeli Ayisinothi, lokhu kungathathwa njengokungamanga. Kufanele futhi sikhumbule: UJesu wayengumJuda, wayengumsunguli wenkolo yobuJuda, futhi wayegcina imithetho ayeyinikeze Yena uqobo. Uzele ukugcwalisa umthetho, hhayi ukuwuchitha. KwakunguYe uqobo owayekhulume noMose futhi wasebenzisa imifuziselo ku-Eksodusi futhi owanikeza uMose kuLevitikusi 23 imiyalelo yokuthi imikhosi kufanele igcinwe kanjani. Pho kungani kumele ephule Eyakhe imiyalelo? Ngakho-ke, ngisho nezifundiswa zethu zama-Adventist ziyawuchitha lomzamo wokuxazulula le nkinga, futhi kulokhu ngiyavumelana nazo.
2. I-agumenti ephambene ncamashi yile ukuthi iPhasika likaJohane lalingelona iPhasika langempela, kodwa isidlo esingokomthetho esasihambisana nomkhosi wesinkwa esingenamvubelo.. Ngokwale ncazelo, uLwesihlanu bekuzoba nguNissan 15 kanye isidlo sakusihlwa sangobusuku bangaphambi kokugujwa okusemthethweni kwePhasika ngesikhathi esinqunyiwe. Sizobona ukuthi le ncazelo iqukethe izinga eliphezulu leqiniso, kodwa kusahlanganisa iphutha elibulalayo lokho kufanele kulungiswe, ukuze yonke into ivumelane. Ababhali be-Bible Commentary yethu basho ngokucacile emibonweni yabo ngalo mbono ukuthi kungaboniswa emibhalweni kaJosephus ukuthi igama elithi “iPhasika” ngomqondo ongokomfanekiso lalisetshenziswa kuwo wonke amaholide angu-8 (iPhasika nezinsuku eziyisikhombisa zomkhosi wesinkwa esingenamvubelo) ngalesi sikhathi. Ngakho-ke, ‘ukudla iPhasika’ elikuJohane 18:28 kwakungase kusetshenziselwe noma yiluphi olunye usuku lomkhosi wesinkwa esingenamvubelo futhi kwakungadingeki ngempela kuhunyushwe njengoluyilo kanye usuku lwesidlo sePhasika.. Sizobona ukuthi kwakunjalo ngempela.
Iphutha elibulalayo engikhulume ngalo liyavela uma sizama ukuvumelanisa ukuvuka kukaJesu njengesifaniso somnikelo wesithungu sokuzuliswa kukaLevitikusi 23.
yena asizulise isithungu phambi kukaJehova ukuba samukelwe ngenxa yenu; ngakusasa emva kwesabatha umpristi awuzulise. ( Levitikusi 23:11 )
ISabatha, elibizwa ngokuthi isabatha evesini, libhekisela osukwini lokuqala lomkhosi wesinkwa esingenamvubelo emavesini ambalwa ngaphambili. Leli kwakuyisabatha lemikhosi kungakhathaliseki ukuthi lafika ngaluphi usuku. Kusukela manje kuqhubeke, ngizobiza lokhu ngokuthi a isabatha lesithunzi ngokweyabaseKolose 2:16-17 . Ngakho isabatha eliyithunzi liyisabatha lemikhosi elalinikezwa iziyalezo zosuku lomkhosi ezivela kuJehova futhi elingangena kunoma yiluphi usuku lwesonto.
Ngosuku lokuqala [womkhosi wesinkwa esingenamvubelo] niyakuba nomhlangano ongcwele, ningenzi msebenzi wakukhonza. ( Levitikusi 23:7 )
Ngokunjalo, ukube uLwesihlanu lokubethelwa kwase kunguNissan 15, isithungu solibo kwakufanele sizuliswe ngeSabatha losuku lwesikhombisa (uMgqibelo) ngakho-ke umfanekiso wokuvuka kukaJesu wawungeke wehle ngosuku lokuqala lwesonto (ngeSonto) njengoba amanye amavesi eBhayibheli esho (isib. Marku 16:2). Ngiyazi, konke lokhu kubonakala kudida kakhulu, kodwa ungakhathazeki, awuwedwa. Izwe lonke lobuKristu lididekile hhayi wena kuphela.
Futhi ngivuma ngokungananazi ukuthi ngangingoweqembu elifanayo! Nokho, ngifunda ngale ndlela elandelayo. Ngihlale ngithandaza ngaphambi kokuba ngivule iNcwadi yezincwadi, futhi uma ngifika engxenyeni engingayiqondi, ngingena emthandazweni. Ngokuvamile, ngize ngilale emthandazweni ngenxa yendikimba ethile futhi lapho ngivuka ekuseni, iNkosi inginike ikhambi noma iseluleko sokuthola ikhambi engqondweni yami. Khona-ke, ngiyaMdumisa futhi ngiqala ukufunda ingxenye kabusha, futhi ngokuningiliziwe, ngibona ngokumangala ukuthi yonke into ivumelana kanjani ngokuzumayo. Mina ngokwami ngiyisisebenzi nje esincane nososayensi wekhompyutha. Bengingeke ngikwazi ukuzixazulula ngedwa izindaba ezingathi sína neziyimpikiswano ukube uNkulunkulu ubengeke anginike konke lokho. Lonke inkazimulo kungokwaKhe. Konke okufunda lapha kungoMoya wakhe oNgcwele.
3. Indlela yesithathu ibheka iqiniso lokuthi uJesu cishe wayengeke ephule eyakhe imithetho, ethi iSidlo SeNkosi Sakusihlwa esichazwe emaVangelini angu-Synoptic sasiyoba iSidlo Sokugcina Sakusihlwa esinembile. Kodwa iphakamisa ukuthi igcinwe nguJesu nabafundi Bakhe kuphela, kuyilapho amanye amaJuda ayengayiqondi imiyalo kaLevitikusi 23 futhi agcina iPhasika ngosuku olungafanele (ngosuku olulandelayo). Lokhu kusho ukuthi kwase kungene isiko eliyiphutha. Nalapha futhi, ezinye izici zeqiniso zikhona, njengakweminye imizamo yokuchaza, kodwa akekho ongaletha konke ukuvumelana ngoba sivele sihlangabezane nenye inkinga. Ngale ndlela, uLwesihlanu bekuzoba nguNissan 14.
Siyazi ngokweMishna ( Pesahim 5, 5-7 ) ukuthi iwundlu lePhasika kwakumelwe lihlatshwe ethempelini futhi lokhu kwakungenzeka kuphela ngosuku olumisiwe (futhi wonke umuntu ucabanga ukuthi lona kwakunguNissan 14). Akekho noyedwa, ngisho nabafundi bakaJesu, ababekwazi ukuza ngolunye usuku ethempelini bezohlaba futhi balungise iwundlu labo lePhasika. Babezoxoshwa ethempelini. Ekuhlaziyeni le ndlela, i-Bible Commentary yethu iyachaza (Umqulu 5, ikhasi 536):
Ngokusobala abafundi baqaphela uLwesine njengosuku okufanele kwenziwe ngalo amalungiselelo ePhasika ngokufanelekile, ngonyaka wokubethelwa (bheka uMathewu 26:17, Luka 22:7 ), futhi babonakala bethatha kalula ukuthi uLwesine ebusuku kwakuyisikhathi esifanele sokudla isidlo sephasika. Ukuthi kwakuxoxwa ngakho ngendaba futhi uJesu wayebazisile ukuthi isikhathi somkhosi sasiyoba esihlukile futhi sifike ngoLwesine kunokuba sifike ngoLwesihlanu ebusuku, noma ukuthi babecabanga ukuthi lobo busuku bangoLwesine buyisikhathi esivamile somkhosi, asaziswa. Ababhali bamazwibela abasho lutho ngokuphathelene nanoma yini engavamile ngokudliwa kwePhasika ngoLwesine ebusuku nguJesu nabafundi.
Ngale ndlela, siphinde sibe nenkinga yomnikelo wezithungu ezizuliswayo, futhi kulokhu kuvela endaweni yokubuka ye-typological. Abahlaziyi bethu beBhayibheli bakushalazela ngokuphelele lokhu. Uma uJesu nabafundi babedlile iwundlu lePhasika ngoLwesine kusihlwa (kusihlwa kuze kube uLwesihlanu), uLwesine kumelwe ukuba kwakuwuNissan 14 okwakuzohlatshwa ngawo iwundlu. Lokhu kwakuyokwenza uLwesihlanu lube usuku lokuqala lomkhosi wesinkwa esingenamvubelo nesabatha elingumthunzi, futhi isithungu solibo kwakufanele sizuliswe ngoMgqibelo (iSabatha losuku lwesikhombisa). Ngakho-ke, uMgqibelo wawuyoba uNissan 16. Njengoba isithungu sokuzuliswa sifanekisela ukuvuka kukaJesu, iNkosi yayiyobe yehlulekile ekugcwalisekeni kwalolu hlobo. Ngalolu suku, kwafakazelwa ukuthi uJesu wayesethuneni futhi waphumula emisebenzini Yakhe. Ukube Wayeligcine iPhasika ngendlela efanele futhi wayezofeza lolu hlobo (wawuyini umfanekiso?), ngakho-ke ngale ndlela wayengeke agcwalise uhlobo lomnikelo wesithungu sokuzuliswa ngosuku lokuqala lwesonto ngokuvuka Kwakhe. Usakholelwa ukuthi singazixazulula zonke lezo zinkinga?
4. Indlela ethakazelisa kakhulu ekhombisa ukuthi zazinkulu kangakanani izinkinga zokuqonda ikhalenda likaNkulunkulu ngaleso sikhathi, ithi ngesikhathi sikaKristu, amaqembu enkolo ahlukene eyayinezincazelo ezahlukene zezimiso zomkhosi. Ngakho-ke, amanye amaKristu afinyelela esiphethweni sokuthi kungenzeka amadili amabili ePhasika ahlukene zagcinwa. Bakholelwa ukuthi kuneqembu elilodwa elalicabanga ukuthi uLwesine kwakunguNissan 14, kuyilapho abanye bebona uLwesihlanu njengoNissan 14. Ngakho, uJesu wayeyogubha iPhasika namaJuda “abambelele ngokuqinileyo emthethweni” (abaFarisi) ngoLwesine futhi abaholi bamaJuda “abakhululekile” ngokwengeziwe (abaSadusi) bagubha iPhasika ngobunye ubusuku, iPhasika likaJohane.
Le ndlela iholela enkingeni yomnikelo wesithungu sokuzuliswa futhi, njengoba kuchazwe kabili ngaphambili. Ukube uJesu wayegubhe iPhasika “elilungile” nabafundi Bakhe ngoLwesine kusihlwa, kwakufanele avuke ngosuku “olulungile” lomnikelo wesithungu, futhi lokho bekuyoba ngoMgqibelo hhayi ngeSonto. Futhi, lokhu akushiwo ku-Bible Commentary, noma yikuphi okungakhulumi kakhulu ngokugcwaliseka kukaJesu kwalezi zinhlobo—okubonakala kimina kuyinqaba nge-Seventh-day Adventist Bible Commentary.
“Iziphetho” ekhasini 537 ziwumphumela ofanayo:
Lapha sinesibonelo esisodwa lapho ukungazi kwethu kwanamuhla ngemikhuba yamaJuda asendulo kubonakala kuyimbangela yokungakwazi kwethu ukuhlanganisa ngokucacile izitatimende ezibonakala zingqubuzana zikaJohane kanye neSynoptics.
Ababhali be-Bible Commentary bayaqhubeka, bethi “ngaphandle kokwamukela neyodwa yalezi zincazelo ezine ezihlongozwayo”, manje sebephakamisa okwabo ukulandelana kwezenzakalo. Kafushane, lezi ziphakamiso ku-Bible Commentary yilezi:
a. Kwakukhona umkhosi ophindwe kabili wePhasika, owawusekelwe ezingxabanweni zenkolo phakathi kwamaJuda.
b. NgoLwesine kusihlwa, uJesu wayesigubhile ngokufanelekile iSidlo Sakusihlwa Sokugcina nesidlo sePhasika nabafundi ekushoneni kwelanga ekuseni ngoNissan 14, futhi lokhu kwakuwumkhosi wangempela wePhasika.
c. UJesu wafa ngesikhathi somhlatshelo wakusihlwa nokuhlatshwa kwamawundlu ePhasika ngoLwesihlanu, ngoNissan 14.
d. Onyakeni wokubethelwa, umgubho osemthethweni wePhasika wawungoLwesihlanu ebusuku ngemva kokubethelwa.
e. UJesu waphumula ethuneni ngeSabatha losuku lwesikhombisa, kulo nyaka eliqondana nesabatha likaNissan 15, usuku lokuqala lwesinkwa esingenamvubelo.
f. UJesu wavuka ethuneni ekuseni ngeSonto, ngo-Nissan 16, usuku okwakufanele sizuliswe ngalo isithungu sokuzuliswa ethempelini, okwakufanekisela uvuko.
Futhi esiphethweni salezi “ziphetho” bathi:
Ngokujabulisayo, akudingekile ukuxazulula lenkinga ukuze sizuze insindiso ‘ngoKristu iphasika lethu,’ ‘owanikelwa ngenxa yethu. ( 1 Kor. 5:7 ).
Esihlokweni esilandelayo, ngizokubonisa ukuthi ubani oqinisile futhi ngezinga elingakanani. Ngizobonisa ukuthi kwakungekho ukugujwa kabili kwePhasika. Ngizokukhombisa lokho wonke amaJuda ngisho noJesu kanye nabafundi Bakhe bagubha isidlo sePhasika ngoLwesine kusihlwa ngokwencazelo efanele yohlobo lweBhayibheli. Sengibonisile kakade ukuthi uJesu wafa esiphambanweni ngoLwesihlanu, May 25, 31 AD ngehora lesishiyagalolunye, kodwa manje ngizobonisa ukuthi ngempela lona kwakunguNissan 14 hhayi uNissan 15, njengoba abaningi besho. Ngizobonisa ukuthi ngoLwesihlanu kusihlwa akukho mgubho osemthethweni wePhasika owenziwe nokuthi izixazululo “ezihlongozwayo” ze-BRI Bible Commentary azilungile neze, kanye nazo zonke ezinye izixazululo ezine zobuKristu ezazihlongoziwe ngaphambili. Kuhlala kuwukuthi izingxenye zilungile, kodwa iphutha lisakhona elingakwazanga ukuxazululwa. Ngizobonisa ukuthi kungenzeka kanjani ukuthi naphezu kokuphikisana okulindelekile, amaphuzu u-e no-f agcwaliseke ncamashi, nokuthi iPhasika lesibili kanye nenkinga yesithungu sokuzuliswa kungaxazululwa kanjani.
Futhi angivumelani ngokuphelele nabahlaziyi ukuthi akudingekile ukuthola isisombululo salezi zinkinga, futhi ngingathanda ukukhomba u-Ellen G. White futhi, owathi:
Bekungadingeka ukuba ibandla Lakhe kuzo zonke izinkathi ezilandelayo lenze ukufa Kwakhe ngenxa yezono zomhlaba kube isihloko sokucatshangelwa okujulile nokufunda. Wonke amaqiniso ahlobene nayo kufanele aqinisekiswe ngaphandle kokungabaza. {I-DA 571.2}
Uma singazi ukuthi kwenzekani ngaleso sikhathi, besingeke sikwazi ukuphikisa abagcini beSabatha benyanga ngemfundiso yabo yobudeveli, namaJuda athi amaVangeli ethu agcwele ukuphikisana. Ngakho-ke, ukungabaza okutshalwe kithi kwakuyovuka ngolunye usuku, futhi sizoyishiya indlela yokuphila. Akekho osindiswa yilolu lwazi, kodwa izinyawo zethu kufanele zisekelwe phezu kwesisekelo esiqinile ukuze singakhukhulwa yisiphepho esizayo.
Lolu cwaningo okuvunywa ukuthi luyinkimbinkimbi lunesibusiso esikhethekile kulabo abaphikelela kwaze kwaba sekugcineni: ukuqonda okuphelele ukubaluleka kwamaholide amaJuda, ukugcwaliseka kwawo okwedlule nekusasa kuwo wonke umlando wabantu be-Advent kusukela ezinsukwini zayo zokuqala kuze kube sekungeneni kwabo okukhazimulayo eKhanani lasezulwini, ngoba "Kanjalo-ke imifuziselo ephathelene nokufika kwesibili kufanele igcwaliseke ngesikhathi esishiwo enkonzweni engokomfanekiso." {I-GC 399.3}
Sicela uqhubeke ufunda ku Izithunzi Zesiphambano - Ingxenye II...